અંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં તેલની કિંમતો અને સ્થાનિક જરૂરિયાતોને ધ્યાનમાં રાખીને કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા ઈંધણ નિકાસ નીતિમાં મોટો ફેરફાર કરવામાં આવ્યો છે. નાણા મંત્રાલય દ્વારા બહાર પાડવામાં આવેલા નવા જાહેરનામા અનુસાર, પેટ્રોલ, ડીઝલ અને વિમાનમાં વપરાતા જેટ ફ્યુઅલ (ATF) ની બહાર દેશમાં થતી નિકાસ પરના ‘વિન્ડફોલ ટેક્સ’ (Special Additional Excise Duty) માં નોંધપાત્ર વધારો ઝીંકવામાં આવ્યો છે. વૈશ્વિક સ્તરે ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં થતી અસ્થિરતા વચ્ચે આ નિર્ણયથી ઈંધણ નિકાસ કરતી રિફાઇનરી કંપનીઓ પર સીધી અસર પડશે. જોકે, આ નિર્ણય બાદ દેશના સામાન્ય નાગરિકોના મનમાં સૌથી મોટો સવાલ એ ઊભો થયો છે કે શું સ્થાનિક સ્તરે પેટ્રોલ અને ડીઝલના છૂટક ભાવમાં કોઈ મોટો ઉછાળો આવશે કે કેમ? હાલમાં દેશના મોટા મહાનગરો તેમજ ગુજરાતના વિવિધ શહેરોમાં પેટ્રોલ અને ડીઝલના દરો યથાવત જળવાઈ રહ્યા છે.
વિન્ડફોલ ટેક્સ એટલે શું?
વિન્ડફોલ ટેક્સ એ એવો વિશેષ કર છે જે સરકાર એવી કંપનીઓ પર લગાવે છે જેમને વૈશ્વિક સંજોગો કે અનપેક્ષિત આંતરરાષ્ટ્રીય સ્થિતિને કારણે કોઈ પણ વધારાના પ્રયાસ વગર અચાનક મોટો નફો થાય છે. ભારતમાં ખાનગી તેલ રિફાઇનરીઓ વિદેશમાં મોંઘા ભાવાંતરનો લાભ લઈને મોટો નફો ન કમાય તે માટે આ ડ્યુટી લાદવામાં આવે છે.
નિકાસ વેરામાં કેટલો વધારો કરાયો?
કેન્દ્રીય નાણા મંત્રાલયના નોટિફિકેશન મુજબ, પેટ્રોલની નિકાસ પર પ્રતિ લિટર ₹૧ નો વધારો કરવામાં આવ્યો છે. જ્યારે ડીઝલની નિકાસ પર પ્રતિ લિટર આશરે ₹૧૦ નો ધરખમ વધારો કરાયો છે. આ ઉપરાંત એવિએશન ટર્બાઇન ફ્યુઅલ (ATF) એટલે કે જેટ ઇંધણ પર પ્રતિ લિટર ₹૭.૫૦ નો નિકાસ કર વધારાયો છે.
સામાન્ય ગ્રાહકો પર આ નિર્ણયની શું અસર પડશે?
આ વિન્ડફોલ ટેક્સ માત્ર વિદેશમાં નિકાસ થતા ઇંધણ પર જ લાગુ પડે છે. તેથી સ્થાનિક સ્તરે પેટ્રોલ પંપ પર વેચાતા પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવ પર તેની કોઈ સીધી નકારાત્મક અસર પડશે નહીં. દેશભરના છૂટક બજારમાં સ્થાનિક ઉપભોક્તાઓ માટે પેટ્રોલ-ડીઝલના દરો હાલ પૂરતા સ્થિર જ રહેશે.
ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ અને સ્થાનિક દરોનું ગણિત
આંતરરાષ્ટ્રીય માર્કેટમાં કચાસ તેલ (ક્રૂડ ઓઇલ) સસ્તું થવાથી દેશમાં પેટ્રોલ-ડીઝલ સસ્તા થવાની આશા ઊભી થઈ હતી. પરંતુ, સ્થાનિક ટેક્સ, માર્જિન અને નિકાસ નીતિઓના કારણે વૈશ્વિક ઘટાડાનો સીધો લાભ ગ્રાહકો સુધી તરત જ પહોંચતો નથી. પરિણામે સ્થાનિક તેલ કંપનીઓ દરરોજ સવારે દરોની સમીક્ષા કરીને સ્થિરતા જાળવી રાખે છે.
https://youtu.be/GSE3D3Q0i4w?si=XTq7O7mKd4gJ4cv6
દેશના ૪ મુખ્ય મહાનગરોમાં આજના ભાવ
દેશના મુખ્ય મહાનગરોમાં ૪ ઓગસ્ટના રોજ પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવ સ્થિર રહ્યા છે:
દિલ્હી: પેટ્રોલ ₹૧૦૧.૮૫ | ડીઝલ ₹૯૪.૯૮
મુંબઈ: પેટ્રોલ ₹૧૧૦.૮૨ | ડીઝલ ₹૯૭.૪૫
કોલકાતા: પેટ્રોલ ₹૧૧૩.૧૦ | ડીઝલ ₹૯૯.૪૫
ચેન્નાઈ: પેટ્રોલ ₹૧૦૭.૩૫ | ડીઝલ ₹૯૯.૧૫
ગુજરાતના પ્રમુખ શહેરોમાં આજના લેટેસ્ટ રેટ
ગુજરાત રાજ્યમાં સ્થાનિક વેટ (VAT) ના લીધે દરો અલગ-અલગ જોવા મળે છે:
અમદાવાદ: પેટ્રોલ ₹૧૦૧.૭૫ | ડીઝલ ₹૯૭.૯૦
ગાંધીનગર: પેટ્રોલ ₹૧૦૧.૬૦ | ડીઝલ ₹૯૭.૭૫
રાજકોટ: પેટ્રોલ ₹૧૦૦.૯૫ | ડીઝલ ₹૯૮.૦૫
સુરત: પેટ્રોલ ₹૧૦૧.૪૫ | ડીઝલ ₹૯૭.૬૦
વડોદરા: પેટ્રોલ ₹૧૦૧.૭૫ | ડીઝલ ₹૯૭.૯૦
ઘરે બેઠા SMS થી તાજા ભાવ કેવી રીતે જાણશો?
ગ્રાહકો પોતાના શહેરના દરો સરળતાથી જાણી શકે છે.
IOCL:
RSP <સ્પેસ> <સેન્ટર કોડ>મોકલો 92249 92249 પર.HPCL:
HPPRICE <સ્પેસ> <સેન્ટર કોડ>મોકલો 92222 01122 પર.BPCL:
RSP <સ્પેસ> <સેન્ટર કોડ>મોકલો 92231 12222 પર.
આ પણ જુઓ
